28.7.05
Catullus: Carmen 43
Salve, nec minimo puella naso
nec bello pede nec nigtis ocellis
nec longis digitis nec ore sicco
nec sane nimis elegante lingua,
decoctoris1 amica Formiani.
Ten provincia narrat esse bellam?
Tecum Lesbia nostra comparatur?
O saeculum insapiens et infacetum!
Beschimpfung der Geliebten Mamurras
Sei begrüßt, du Mädchen mit dem sehr kleinen Nase,
mit nicht so schönem Fuß, mit den nicht so dunklen Augen,
mit nicht langen Finger, mit nicht so trockenem Mund,
mit nicht der schönen Sprache,
du Freundin des Formians.
Die Provinz sagt, daß du schön seist?
Unsere (meine) Lesbia wird mit dir verglichen?
O du geschmackloses und ungeschicktes Jahrhundert!
1. decoctum, i, n. = odvar
nec bello pede nec nigtis ocellis
nec longis digitis nec ore sicco
nec sane nimis elegante lingua,
decoctoris1 amica Formiani.
Ten provincia narrat esse bellam?
Tecum Lesbia nostra comparatur?
O saeculum insapiens et infacetum!
Beschimpfung der Geliebten Mamurras
Sei begrüßt, du Mädchen mit dem sehr kleinen Nase,
mit nicht so schönem Fuß, mit den nicht so dunklen Augen,
mit nicht langen Finger, mit nicht so trockenem Mund,
mit nicht der schönen Sprache,
du Freundin des Formians.
Die Provinz sagt, daß du schön seist?
Unsere (meine) Lesbia wird mit dir verglichen?
O du geschmackloses und ungeschicktes Jahrhundert!
1. decoctum, i, n. = odvar
Catullus: Carmen 78
Gallus habet fratres1, quorum est lepidissima coniunx2
alterius, lepidus filius alterius.
Gallus homo est bellus3: nam dulces iungit4 amores,
cum puero ut bello bella puella cubet.
Gallus homo est stultus nec se videt esse maritum,
qui patruus patrui monstret adulterium.
Gallus má bratry, z nichž jeden má překrásnou manželku,
druhý spanilého syna.
Gallus je roztomilý člověk, neboť snoubí sladké miláčky
tak, že krásná dívka s chlapcem spanilým spí.
Gallus je hlupák, neboť nevidí, ač sám ženat,
že učí synovce, jak svést tetu.
1. frater, tris, m. = bratr
2. coniux, ugis, m./f. = choť
3. bellus, a, um = hezký, líbezný, spanilý, nežný, roztomilý
4. iungo, ěre, iunxi, ctum = zasnoubit, slučovat
alterius, lepidus filius alterius.
Gallus homo est bellus3: nam dulces iungit4 amores,
cum puero ut bello bella puella cubet.
Gallus homo est stultus nec se videt esse maritum,
qui patruus patrui monstret adulterium.
Gallus má bratry, z nichž jeden má překrásnou manželku,
druhý spanilého syna.
Gallus je roztomilý člověk, neboť snoubí sladké miláčky
tak, že krásná dívka s chlapcem spanilým spí.
Gallus je hlupák, neboť nevidí, ač sám ženat,
že učí synovce, jak svést tetu.
1. frater, tris, m. = bratr
2. coniux, ugis, m./f. = choť
3. bellus, a, um = hezký, líbezný, spanilý, nežný, roztomilý
4. iungo, ěre, iunxi, ctum = zasnoubit, slučovat
26.7.05
Catullus: Carmen 52
Quid est, Catulle? Quid moraris1 emori2?
Sella iu curuli struma3 Nonius sedet,
Per consulatum4 peierat5 Vatinius:
Quid est, Catulle? Quid moraris emori?
Wie nun, Catull, du zauderst, warum stirbst du nicht?
Auf dem kurulschen Stuhl sitzt Kielkopf Nonius,
Meineide schwört beim Consulat Vatinius.
Wie nun Catull, du zauderst, warum stirbst du nicht?
1. moror, ari, atus sum = váhat, prodlévat, zdržovat se
2. emorior, i, mortuus sum = zemřít, umřít, vyhynout
3. struma, ae, f. = vole
4. consulatus, us, m. = konzulát
5. peiero, 1. = křivě přísahat
Sella iu curuli struma3 Nonius sedet,
Per consulatum4 peierat5 Vatinius:
Quid est, Catulle? Quid moraris emori?
Wie nun, Catull, du zauderst, warum stirbst du nicht?
Auf dem kurulschen Stuhl sitzt Kielkopf Nonius,
Meineide schwört beim Consulat Vatinius.
Wie nun Catull, du zauderst, warum stirbst du nicht?
1. moror, ari, atus sum = váhat, prodlévat, zdržovat se
2. emorior, i, mortuus sum = zemřít, umřít, vyhynout
3. struma, ae, f. = vole
4. consulatus, us, m. = konzulát
5. peiero, 1. = křivě přísahat
Catullus: Carmen 71
Si cui iure bono sacer alarum1 obstitit hircus2,
aut si quem merito tarda podagra secat,
aemulus3 iste tuus, qui vestrum exercet4 amorem,
mirifice est fato5 nactus utrumque malum.
Nam quotiens6 futuit7, totiens ulciscitur ambos:
illam affligit odore, ipse perit podagra.
Doppelrache
Hindert einen mit Recht der abscheuliche Bock in der Achsel
oder peinigt mit Recht einen die hemmende Gicht,
dann hat deinem Rivalen, der dich in der Liebe verdrängt hat,
wunderbar jetzt das Geschick beides auf einmal beschert.
Denn sooft er sich grade betätigt, bestraft es gleich beide:
sie nämlich peinigt der Duft, ihn aber martert die Gicht.
1. alarum, i, n. = die Achsel = rameno (podpaží)
2. hircus, i, m. = der Bock = kozel
3. aemulus, i, m. = der Rival = rival, sok, protivník, soupeř
4. exerceo, ere, ui, itum = quälen, üben = prohánět, sužovat, trápit, cvičit
5. fatum, i, n. = Schicksal = výrok, věštba
6. quotiens = sooft
7. futuo, ěre, futui, fututum = souložit
aut si quem merito tarda podagra secat,
aemulus3 iste tuus, qui vestrum exercet4 amorem,
mirifice est fato5 nactus utrumque malum.
Nam quotiens6 futuit7, totiens ulciscitur ambos:
illam affligit odore, ipse perit podagra.
Doppelrache
Hindert einen mit Recht der abscheuliche Bock in der Achsel
oder peinigt mit Recht einen die hemmende Gicht,
dann hat deinem Rivalen, der dich in der Liebe verdrängt hat,
wunderbar jetzt das Geschick beides auf einmal beschert.
Denn sooft er sich grade betätigt, bestraft es gleich beide:
sie nämlich peinigt der Duft, ihn aber martert die Gicht.
1. alarum, i, n. = die Achsel = rameno (podpaží)
2. hircus, i, m. = der Bock = kozel
3. aemulus, i, m. = der Rival = rival, sok, protivník, soupeř
4. exerceo, ere, ui, itum = quälen, üben = prohánět, sužovat, trápit, cvičit
5. fatum, i, n. = Schicksal = výrok, věštba
6. quotiens = sooft
7. futuo, ěre, futui, fututum = souložit




